Μητροπολιτικός Ναός της Μεγάλης Παναγίας

Ο μητροπολιτικός ναός, ο αφιερωμένος στην Κοίμηση της Θεοτόκου, υψώνεται μεγαλοπρεπής στο βόρειο άκρο της κεντρικής πλατείας της Νεάπολης. Η ανέγερσή του στο γύρισμα του 19ου προς τον 20ο αι. διήρκεσε πολύ μεγάλο χρονικό διάστημα λόγω των οικονομικών δυσχερειών της εποχής. Είχε θεμελιωθεί το έτος 1889 από τον επίσκοπο Μελέτιο Χλαπουτάκη, οικοδομήθηκε κατά το μεγαλύτερο μέρος από τον διάδοχό του επίσκοπο Τίτο Ζωγραφίδη και ολοκληρώθηκε από τον επίσκοπο Διονύσιο Μαραγκουδάκη, ο οποίος και τον εγκαινίασε στις 27 Σεπτεμβρίου 1927. Ο ναός ανήκει στον τύπο του σταυροειδούς εγγεγραμμένου με τρούλλο, με γυναικωνίτη και δύο πυργοειδή κωδωνοστάσια στη δυτική του πλευρά, τα οποία πλαισιώνουν ένα προστώο με τρίβηλο άνοιγμα. Το κατώτερο τμήμα του είναι ιδιαίτερα φροντισμένο, αφού στο μεγαλύτερο μέρος του είναι κατασκευασμένο από λαξευτή λιθοδομή από γκρίζο ντόπιο μάρμαρο, όπως και το σύνολο των ανοιγμάτων του, καθώς και οι ογκώδεις πεσσοί στο εσωτερικό του. Το ξυλόγλυπτο τέμπλο του αλλά και οι αγιογραφίες στο εσωτερικό ανήκουν στην περίοδο 1962-1965, όταν ο ναός λόγω φθορών ανακαινίσθηκε σε ευρεία κλίμακα. Βόρεια του μητροπολιτικού είχε ιδρυθεί και ο μικρός καμαροσκέπαστος ναΐσκος της Παναγίας της Φερμαλίνας του 19ου αι. πάνω στα θεμέλια παλαιότερου ναού.

Μητροπολιτικός Ναός της Μεγάλης Παναγίας

Παράλληλα, στο απάνω Μεραμπέλλο υπάρχει μεγάλος αριθμός ναών τόσο στους οικισμούς και στα χωριά όσο και μέσα στην Νεάπολη.Μερικοί από αυτούς είναι, η Παναγία στο Βιγλί, ο Άγιος Αντώνιος-Φραρώ, ο Άγιος Γεώργιος ο Βραχασώτης, η Παναγία η Κεραγωνιότισσα όπως και πολλοί άλλοι.Επίσης, υπάρχει μεγάλος αριθμός μονών όπως η Μονή Κρεμαστών, η Μονή της Κουφής Πέτρας κ.α                    .

Μονή Κρεμαστών

Άγιος Γεώργιος ο Βραχασώτης

Λαογραφικό Μουσείο Νεάπολης

Το λαογραφικό μουσείο της Νεάπολης με σημερινή έδρα το παλαιό γυμνάσιο είναι ένα όμορφο,όχι μεγάλων διαστάσεων μουσείο που έχει φτιαχτεί με πολύ μεράκι, με σκοπό να ξεδιπλώσει άλλες εποχές, διαφορετικές από τις σύγχρονες, τότε που η τεχνολογία υπήρχε σε πολύ μικρό βαθμό ή ήταν σχεδόν ανύπαρκτη.Προβάλλει, τους αγώνες,την καθημερινή ζωή, τα επαγγέλματα, τα ήθη και έθιμα του Μεραμπέλλου και των ανθρώπων του και κατ'επέκτασιν των παλιών κρητικών.

Συγκεκριμένα, οι αίθουσες του μουσείου είναι αφιερωμένες σε όλες της  μορφές της παραδοσιακής ζωής ενώ υπάρχουν εκθέματα από την θρησκευτική ζωή(που ήταν αρκετά έντονη στο Μεραμπέλλο) καθώς και στον ιστορικό και κοινωνικό βίο.Ολικά, είναι καθήκον όλων μας, ειδικά των Μεραμπελλιωτών, στην συμβολή της διατήρησης και διάσωσης αυτού του πολιτιστικού "θησαυρού" όπως μπορούμε να πούμε.

Λαογραφικό Μουσείο Νεάπολης



Εσωτερικά Του Μουσείου

Επίσκεψη στο Λαογραφικό και Ιστορικό Μουσείο Νεάπολης

Ιστοσελίδα Μουσείου στο "Facebook", εδώ

Οι Μύλοι

Χαρακτηριστικό του Μεραμπέλλου είναι οι μύλοι του. Γνωστή τοποθεσία από τους πλέον διατηρημένους Ανεμόμυλους που άντεξαν στο πέρασμα του χρόνου, ενάντια στην φύση και στον κατασκευαστή τους, τον άνθρωπο, είναι το χωριό Νικηθιανός. Βόρεια στην πλαγία του λόφου, υπάρχει μια σειρά απο διατηρημένους και μη ανεμόμυλους, το λεγόμενο Μυλοτόπι, το οποίο χωρίζεται στα δύο λόγω του μεταγενέστερου σχίσματος του βουνού για την κατασκευή του βόρειου οδικού άξονος Κρήτης (Β.Ο.Α.Κ)

Παράλληλα, υπάρχουν στην γύρω περιοχή διάσπαρτοι Ανεμόμυλοι όπως στην τοποθεσία Καλαρίτης κ.α

Νικηθιανός του σήμερα, 

Νικηθιανός του χθες... 

Τέλος, το Απάνω Μεραμπέλλο λόγω των ισχυρών ανέμων του και των ελάχιστων υδάτων που περιέχει, ο αριθμός των ανεμόμυλων υπερισχύει. Ωστόσο, υπάρχουν και μερικοί εναπομείναντες νερόμυλοι κοντά στο μικρό δάσος Πασχαλίγο νότια της Νεάπολης στην ομώνυμη περιοχή Νερομύλοι. 

ΟΙ ΟΜΟΡΦΙΕΣ ΤΟΥ ΑΠΑΝΩ ΜΕΡΑΜΠΕΛΛΟΥ

...Πρόκειται για μια πραγματικά σπανιώτατη σε ομορφιά φύση. Η χλωρίδα του κάμπου, οι ατέλειωτοι ελαιώνες που αναρριχώνται από τον κάμπο προς τους λόφους, ως εκεί που τους επιτρέπεται η βλάστηση.Κάτω στον κάμπο οι καταπράσινοι κήποι με τα κάθε είδους οπωροφόρα δένδρα, οι ποταμίσκοι, οι γραφικότατες εξοχές, όπως είναι το Φραρώ, το Πασχαλίγο, τα Κρεμαστά, την Καβαλαρά με την οργιάζουσα  βλάστηση, τα κρύα νερά και το γραφικό μοναστήρι...Από εκεί παρουσιάζεται απαράμιλλο το θέαμα ολόκληρης της κοιλάδας του Μεραμπέλλου... Νοιώθει κανένας εκεί σαν ανεβεί, το συναίσθημα πως η τοποθεσία αυτή δεν έχει βάση, είναι σαν ένας από τους παραμυθένιους κρεμαστούς κήπους της Σεμιράμης.

Η Νεάπολη, πρωτεύουσα του Απάνω Μεραμπέλλου, το Μεραμπέλλο καθώς και όλος ο Νομός Λασιθίου παρέχουν απαράμιλλες φυσικές καλλονές και ωραιότητες σπάνιες για κάθε τουρίστα...

Παραλλαγμένο Απόσπασμα από διάλεξη του Γεωργίου Καφφετζάκη-Μαράντη στην αίθουσα της Λέσχης "Κνωσσός" στην Αθήνα

Πληροφορίες για τον Μαράντη, εδώ